Cơ bản về dụng cụ cắt (エンドミル・チップ) — các loại và cách chọn

Cách chọn dụng cụ cắt ảnh hưởng lớn tới hiệu suất, độ nhám và tuổi thọ dao. Bài này tổng hợp các loại dụng cụ hay dùng cho phay và tiện cùng cách chọn.

Dao phay ngón (endmill — cho phay)

Loại	Đặc điểm / công dụng
Dao phay đầu vuông	Đáy phẳng. Rãnh, mặt phẳng, biên dạng
Dao phay đầu cầu (ball)	Đầu tròn. Mặt cong, hình 3D
Dao phay radius	Bo góc R. Ít mẻ, năng suất cao

Chọn số me

Số me	Đặc điểm	Hợp vật liệu
2 me	Thoát phoi tốt, hợp phay rãnh	Nhôm, nhựa
4 me	Cứng vững, độ nhám đẹp	Thép, inox

Khác biệt HSS và carbide

	Thép gió (HSS)	Hợp kim cứng (carbide)
Độ cứng	Trung bình	Cao
Độ dai	Cao (ít mẻ)	Thấp (giòn)
Tốc độ	Thấp–trung	Chịu tốc độ cao
Dùng cho	Đa dụng, cắt gián đoạn	Tốc độ cao, chính xác

Mảnh dao tiện (insert)

Lưỡi cắt dùng một lần "insert" gắn vào cán dao. Chọn hình dạng (ngoài, mặt đầu, ren, cắt rãnh) và mác (P: thép, M: inox, K: gang, N: nhôm...) theo phôi.

Mũi khoan

• Mũi khoan HSS: thông dụng, dai
• Mũi khoan carbide: tốc độ cao, chính xác
• Lỗ sâu chú ý thoát phoi (khoan bước, dung dịch làm mát)

Lớp phủ (coating)

Lớp phủ	Đặc điểm
TiN	Đa dụng, chống mài mòn
TiCN	Độ cứng cao, chống mài mòn
TiAlN	Chịu nhiệt tốt, tốc độ cao/vật liệu khó
DLC	Chống bám dính cho nhôm, phi kim loại màu

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Hỏi: Nhôm nên dùng dao mấy me? Đáp: 2 me thoát phoi tốt hợp nhôm. Lớp phủ DLC giúp chống bám dính.

Hỏi: Chọn carbide hay HSS? Đáp: Tốc độ cao, chính xác thì carbide; cắt gián đoạn hoặc lo mẻ thì HSS dai. Chọn theo điều kiện gia công.

Hỏi: P, M, K trên insert là gì? Đáp: Ký hiệu phân loại phôi. P = thép, M = inox, K = gang, N = nhôm... giúp chọn mác dao.

Kết luận

Chọn dụng cụ theo "phôi × nội dung gia công × độ nhám mong muốn". Trước tiên nắm hình dạng/số me của dao phay ngón và khác biệt carbide/HSS.

Sontis Management quản lý tập trung thông tin gia công và báo giá. Dùng thử miễn phí ngay.